#Gom


Vanaf 2006 heb ik gedichten geschreven, met name rond erfgoedthema’s, maar ook over andere vormen van ‘human interest’. Eens in de week stof ik er eentje af en zet dat on line onder de titel Gedicht op maandag | #Gom.

Met Kunst der Vormen in Wylre, bezig met een gedicht over dit werk van Leo Vroegindeweij. Collage bvhh.nu 2010.
Met Kunst der Vormen in de tuin van kasteel Wylre, bezig met een gedicht over dit werk van Leo Vroegindeweij. Collage bvhh.nu 2010.

BewarenBewaren

BewarenBewaren

Mamelis revisited

Binnenkort heb ik een afspraak op de Sint Benedictusberg in Mamelis, een abdij die jammer genoeg niet zozeer bekend is vanwege de prachtige expressionistische architectuur van Dominikus Böhm, maar vanwege dom Hans van der Laan. Natuurlijk is het heel bijzonder wat deze laatste architect aan innovaties heeft bedacht, maar ik blijf het betreuren dat dat ten koste is gegaan van het werk van zijn oudere collega.1

Hoe ’t ook zij, ik was er in 2010 met Kunst der Vormen, een aparte vereniging van haast exclusief Delftenaren die samen op excursie gingen om te tekenen en te fotograferen. Ik zat daar zo’n beetje bij als buitenbeentje, geen bouwkunde in Delft, maar kunstgeschiedenis in Utrecht, niet om te tekenen of te fotograferen, maar om gedichten te maken. Uit deze samenwerking ontstonden beeldgedichten. Hieronder kun je zien wat dat ten aanzien van Mamelis bracht.

Ditmaal ga ik niet naar Mamelis voor het werk van Böhm, noch voor Van der Laan, maar vanwege de Clemenskerk in Merkelbeek. Ik ben bezig met een kleine publicatie over de onlangs gerestaureerde schilderingen daar. Nu waren de benedictijnen die in Mamelis zitten, rond 1900 gevestigd in Merkelbeek. Een van hen was de jonge dom Romanus Jacobs die van zijn abt de opdracht kreeg om de kerk te beschilderen. Maar dat verhaal ga ik hier niet vertellen.2

Er is echter nog een reden voor mij om Mamelis te bezoeken. Dankzij dit project kwam ik erachter dat een oude klasgenoot van mij daar ingetreden is. Een van de gedichten hieronder speelt zich af in de kapel, en daar meende ik hem destijds al te herkennen. Gezichtsbedrog, hield ik me zelf voor. Maar nu, zoveel jaar later … enfin, blader maar eens door naar beneden en klik gewoon op het plaatje als de letters te klein zijn. Mocht je de dichtbundel als geheel willen zien, dan vind je beneden een snelkoppeling.3



Klik om te vergroten! Mamelis revisited | Gedichtenbundel 'In 't Zuie', Kunst der Vormen, Raar mei 2010, p. 18.
Op de cour van Sint Benedictusklooster te Mamelis, ontworpen door dom Hans van der Laan, met een tekening van Maarten Ruyters. Herkomst: ‘In ’t Zuie’, 2010.

Klik om te vergroten! Mamelis revisited | Gedichtenbundel 'In 't Zuie', Kunst der Vormen, Raar mei 2010, p. 19.
Collage van een tekening van Janke de Boer tussen foto’s van Hans Ringnalda en Marjan van den Bos. Herkomst: ‘In ’t Zuie’, 2010.

Klik om te vergroten! Mamelis revisited | Gedichtenbundel 'In 't Zuie', Kunst der Vormen, Raar mei 2010, p. 20.
Collage van foto’s van Hans Ringnalda. Herkomst: ‘In ’t Zuie’, 2010.

Klik om te vergroten! Mamelis revisited | Gedichtenbundel 'In 't Zuie', Kunst der Vormen, Raar mei 2010, p. 21.
Collage van foto’s van Hans Ringnalda. Herkomst: ‘In ’t Zuie’, 2010.

Een fijne sfeer hangt daar. Ga er maar eens heen!

B.4

Vragen? Stuur een mailtje naar bernadette@vanhellenberghubar.org!

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren


  1. Zie de lemmata Dominikus Böhm en Abdij Sint Benedictusberg Mamelis op Wikipedia. 

  2. Zie het item Clemenskerk in Merkelbeek op deze site 

  3. Hubar, In ’t zuie op Issuu: http://bit.ly/In-t-Zuie, of via https://vanhellenberghubar.box.com/In-t-Zuie

  4. Verkorte link van dit item: http://bit.ly/1NHZMGc | http://wp.me/p4eh3s-Li 

Grand’ entrée (inhoud)

De monumentale entree van de nieuwe Bavo te Haarlem

De grand’ entrée van de nieuwe Bavo te Haarlem, ontworpen door Pierre Cuypers junior onder supervisie van Joseph Cuypers (1927-1930). Foto: auteur 2014.

Inhoud van de pagina’s

Pages

Tussen de items op deze site zitten ook de gedichten en notities over Marrakesh. Foto’s: auteur 2014.

Register van de geposte berichten

De groei blijft erin!

B.1

Vragen? Stuur een mailtje naar bernadette@vanhellenberghubar.org!


  1. Verkorte link van dit item: http://wp.me/P4eh3s-z6 

Mahi Binebine in Musée de la Palmeraie, Marrakesh

Voor wie de komende weken Marrakesh bezoekt, is dit een echte aanrader!

De tentoonstelling van Mahi Binebine (*1959) in musée de la Palmeraie in Marrakesh is een bezoek meer dan waard! (2 maart - 30 april 2014).

De tentoonstelling van Mahi BineBine (*1959) in Musée de la Palmeraie in Marrakesh is verrassend! De toeschouwer krijgt alle ruimte om zijn eigen interpretaties aan dit oeuvre te verbinden (2 maart – 30 april 2014).

Museum De tuin van de palmerij te Marrakesh is al zo’n feest, maar ondertussen mag het museum bij deze uitspanning zeker niet vergeten worden: het toont hedendaagse Marokkaanse kunst van een niveau dat je zo naar Nederland zou willen halen. Voor een deel staat deze in de tuin, en voor het overige hangt ze in de zalen. De lopende tentoonstelling van Mahi BineBine is prachtig! Als mij zonder aanvullende informatie gevraagd zou worden wat het thema is, dan zou ik zeggen dat BiniBine balanceert op de rand tussen het zich gevangen voelen in eenzaamheid en de gesublimeerde eenzaamheid. Het gaat om werk waar de toeschouwer het ongezegde verhaal achter de beelden vermoedt, waardoor een intrigerende wisselwerking ontstaat tussen beschouwer en kunst.

Mahi BineBine (*1959)

Voelen de figuren van Mahi BineBine (*1959) zich gevangen in eenzaamheid of hebben ze die gesublimeerd? Tentoonstelling in Musée de la Palemeraie in Marrakesh (2 maart – 30 april 2014).

Deze tentoonstelling is eenvoudigweg genieten en dat geldt overigens ook voor de tuin, zoals je in een van mijn gedichten kunt lezen.

Bernadette van Hellenberg Hubar

Cyclus Marrakesh

Via bovenstaande titels kom je terecht bij de gedichten die ik tijdens mijn verblijf in Marrakesh in maart 2014 heb gemaakt. Het was mijn eerste bezoek aan Marokko, wat zonder meer voor herhaling vatbaar is. Aan de Medersa Ben Youssef van Marrakesh heb ik soort minicyclus gewijd (het tweede tot en met zesde gedicht), geïnspireerd door de vele verbanden tussen de historische, sacrale architectuur daar en die in onze contreien. Hoewel dit thema me sowieso aan het hart gaat, heeft mijn belangstelling hiervoor ook te maken met het onderzoek naar de nieuwe Bavo van Joseph Cuypers in Haarlem (1895-1930). In dit gebouw werden voor het eerst – en dat nog wel in een kathedraal – Arabische motieven verwerkt, iets waar de architect eer mee inlegde. Gemene deler blijkt de Moorse architectuur in Spanje te zijn. Je leest er meer over in het naschrift bij de gedichten.

Marrakesh Les trois Pilliers

Met mijn reisgenoot aan de couscous in Les trois Pilliers.

Voor wie een keer op een hele plezierige manier in Marrakesh wil verblijven, kunnen wij Les trois Pilliers van harte aanraden. Het is een gastenverblijf in een ‘compound’, of – zoals men daar zegt – in een jardin. Het leuke ervan is dat je midden tussen de plaatselijke bevolking zit en niet in een Westeuropese kolonie die overal elders in een warm land had kunnen liggen.

Voor wie van architectuur houdt is het een feest: bij de woonwijk is namelijk qua vormgeving ingespeeld op de genius loci, waardoor je geen anonieme blokken hebt, maar straten met speelse inkijkjes onder een reeks van bogen die – zo lijkt het – in versneld perspectief naar het eindpunt voeren.

Een van de straatjes van de 'jardin' in Marrakesh, waar zich Les trois pilliers bevindt (2014).

Een van de straatjes van de ‘jardin’ in Marrakesh, waar zich Les trois pilliers bevindt (2014).

Kortom, een prima uitvalsbasis om de medina van Marrakesh te bezoeken.

Een beeld van de sfeer in de soeks van Marrakesh (2014).

Een beeld van de sfeer in de soeks van de medina van Marrakesh (2014).

Wordt vervolgd!

Bernadette van Hellenberg Hubar1


  1. Verkorte link van dit item: http://bit.ly/VHH2Marrakesh. 

Rijmloos voor het grijpen


Kerkhof van Saint Jean aux Bois in de Picardie (2009).
Bernadette bezig met een gedicht over dit middeleeuwse monument op het kerkhof van Saint Jean aux Bois in de Picardie. Foto Poul de Haan, 2009.

Geïnteresseerd in hoe het begon met de gedichten? Volg dan deze link.

Faits divers


De faits divers omvatten het gros van de gedichten en losse essays op deze site. Noem deze pagina dan ook zo, hoor ik je denken, maar dat gaat niet. De titel van een hoofdpagina gaat automatisch over naar de serie tabbladen die boven iedere pagina staan en die moet kort blijven. Maar suggesties voor een alternatief zijn welkom!

Terwijl je daarover nadenkt bied ik je graag deze amuse aan.

Poèmes de Picardie

Ook in 2009 ging ik op excursie met ‘Kunst der Vormen’ en dat leidde tot deze bundel:

Faits divers | Omslag van de bundel Poèmes de Picardie (2009) die ontstond tijdens een excursie met Kunst der Vormen. Aquarel: An Hulshoff Pol. Faits divers | Grafmonument van de dichter Léon Duvauchel in Saint-Jean-aux-Bois. Foto's Poul de Haan, Saint-Jean-aux-Bois, 18 september 2009. Collage bvhh.nu 2009.
Links: omslag van de bundel Poèmes de Picardie (2009) die ontstond tijdens een excursie met Kunst der Vormen. Aquarel: An Hulshoff Pol.
Rechts: grafmonument van de dichter Léon Duvauchel in Saint-Jean-aux-Bois. Foto’s Poul de Haan, Saint-Jean-aux-Bois, 18 september 2009. Collage bvhh.nu 2009.

De titel van dit cahier is ontleend aan het grafmonument van de dichter Léon Duvauchel in Saint-Jean-aux-Bois, een prachtig ontwerp in art déco waarmee deze bard van de Picardie wordt geëerd. Natuurlijk had ik jullie graag wat meer willen vertellen over deze dichter, romancier en schilder, maar er is nauwelijks iets over hem te vinden. Zelfs de Franse Wikipedia heeft geen pagina over hem! Om hem te positioneren wordt wel verwezen naar het grote banket dat in 1895 door Auguste Rodin georganiseerd werd voor een van de belangrijkste Franse schilders uit de negentiende eeuw, Pierre Puvis de Chavannes. Iedereen die een beetje meetelde in het circuit was er, onder wie Duvauchel die aanzat met zulke uitersten als de impressionist Claude Monet en de symbolist Octave Mirbeau. Uiteindelijk liep dit banket uit in een bataille des arts tussen de verschillende stromingen die op dat moment de toon aangaven. Symbolisten, realisten, impressionisten, naturisten en naturalisten – verdeeld in twee kampen door een heuse generatiekloof – verketter-den elkaar om het hardst. Onze man in Saint–Jean–aux–Bois behoorde tot het kamp van de toen wat belegen naturalisten. Dat blijkt ook wel uit zijn oeuvre, waarin de ontdekking en de verheerlijking van de Picardie als authentiek Frans landschap centraal staat. Ik heb zowaar enkele gedichten gevonden die dat illustreren. De idealisering van het basale leven op het platteland, dat we vooral kennen uit de schilderijen van Jean François Millet, vormt daarin een van de leidmotieven. Het boerenmeisje met het fijne gelaat bij het grafmonument had dan ook zo uit Des glaneuses (de arenleesters) van Millet gewandeld kunnen zijn. Op de stam van een boom schrijft ze de titels van de belangrijkste werken van Duvauchel, waarvan als laatste de Poèmes de Picardie.

Benieuwd naar de rest van deze gedichten en (achtergrond)verhalen? Lees dan verder via deze link: http://bit.ly/2Al55KE

;-) B.

Faits divers | Klik op de afbeelding om te vergroten | Erfgoedverhaal uit de gedichtenbundel Poèmes de Picardie (2009).

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren

BewarenBewaren

Erfgoedproducties

De erfgoedproducties zijn het resultaat van de creatieve kant van mijn werk. Als iemand me zou vragen om mezelf te typeren dan zou ik zeggen: een spelende mens in een zandbak vol met beelden en woorden. De ene keer leidt dat tot adviezen en publicaties in het kader van het erfgoedbeheer, de andere keer rijgen de woorden zich aaneen tot gedichten of verdichten de beelden zich tot een roman in spelvorm zoals de Cuyperscode. Maar ook de quasi-historische fanfictions vallen onder die noemer. Dat zijn de erfgoedproducties en daar kunt je hier kennis mee maken.

Beide maken deel uit van @erfgoedverhaal dat is opgezet om de epische rijkdom van cultuurgoed voor het voetlicht te plaatsen.

De jongste loot aan de stam is de bundel Wikken en wegen:

 

 

Op Driekoningen 2014 is de bundel beeldgedichten over rechtspraak in Roermond gepresenteerd, met aquarellen van Annelei Engelberts en gedichten (met een toelichting) van mij. De president van de rechtbank Limburg, mr Peter Pulles, heeft het eerste exemplaar – welverdiend – aangeboden aan Marij Cox-Vorage die het project namens de Kunstcommissie Roermond heeft getrokken.

 

 

Ubi sunt op weg naar Haarlem

Ubi sunt op weg naar Haarlem herinnert aan de Cuyperscode. Collage en tekst bvhh.nu 2007.
Ubi sunt, a photo by Bern4dette on Flickr.

Op weg naar 3 maart ben ik me aan het oriënteren. Daarbij kwam ik zomaar deze afbeelding tegen. Oude tijden herleven, niet alleen wat betreft de inhoud, maar ook de context, want dit kleine gedicht maakte ik als aanwijzing in het kader van het erfgoedspel De Cuyperscode. Welke weg zou hier beschreven staan? Misschien kom ik daar wel op terug bij de lezing van 3 maart 2014 in de nieuwe Bavo te Haarlem.

Post scriptum 2017

Het is jammer dat het niet meer kan, want ik vond het een geweldige optie: vanuit Flickr een foto met een stukje tekst bloggen. In bovenstaand geval nam ik een voorschot op een lezing over het hemels Jeruzalem in de kathedraal van Haarlem die zelf een van de mooiste incarnaties vormt van dit thema.

Toen ik enige tijd geleden de serie ‘Gedicht op maandag | #Gom’ startte – er lag inmiddels zoveel fraais onder het stof – vond ik dat ook Ubi sunt daarin een plaats verdiende. Misschien wel omdat het een van de exemplaren was die me er in 2008 toe inspireerde eindelijk de stap te zetten naar een bundel. Dat werd Assez de place pour être heureux. Die titel heeft zich onbedoeld tot een metafoor ontpopt, want het is beslist een van de dingen die me erg gelukkig maakt: gedichten schrijven.

;-) B.

Vragen? Stuur een mailtje naar bernadette@vanhellenberghubar.org!


Verwijzingen